Quản lý chất lượng giống cây trồng

Trong trồng trọt, giống là một trong những yếu tố quan trọng, có ý nghĩa quyết định đến năng suất, chất lượng, giá trị kinh tế của cây trồng sau thu hoạch. Do đó, công tác quản lý hoạt động sản xuất, kinh doanh giống cây trồng trên địa bàn tỉnh luôn được cơ quan chuyên môn chú trọng. 
 
Hàng năm, toàn tỉnh duy trì gieo trồng trên 100 nghìn ha cây hàng năm, gồm các cây trồng chính như lúa, ngô, rau màu và trồng mới hàng trăm nghìn cây ăn quả các loại. Nắm bắt được nhu cầu sản xuất trong và ngoài tỉnh, đã có nhiều cơ sở sản xuất cây giống cung ứng cho thị trường. 
Sản xuất cây giống tại huyện Khoái Châu
Sản xuất cây giống tại huyện Khoái Châu
Qua khảo sát tại các địa phương, trên địa bàn tỉnh có khoảng 20 doanh nghiệp, hợp tác xã và hàng trăm hộ nông dân chuyên sản xuất giống cây ăn quả, chủ yếu ở các huyện: Khoái Châu, Văn Giang, Kim Động.
 
Ngoài diện tích đất để ươm, trồng, các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ sản xuất đã chú trọng đầu tư giống, vốn, áp dụng khoa học kỹ thuật trồng, chiết, ghép, lai tạo ra những giống cây trồng có năng suất, chất lượng tốt, khả năng thích ứng với bất thuận của thời tiết; ước tính trung bình 1 năm sản xuất khoảng 1 - 1,5 triệu cây nhãn giống, 1,5 - 2 triệu cây giống có múi, đạt tiêu chuẩn theo quy định của Bộ Nông nghiệp và PTNT và 1 - 1,5 triệu cây chuối con tách chồi từ cây F1, đáp ứng được trên 90% nhu cầu cây giống cho nông dân trong tỉnh.
 
Đối với cây trồng hàng năm như ngô, lúa, rau màu khác, nguồn giống chủ yếu do các doanh nghiệp lớn, có uy tín cung ứng và một phần (thóc giống) được sản xuất tại chỗ theo các đề án, dự án của tỉnh. 
 
Để bảo đảm chất lượng giống cây trồng trong tỉnh, Sở Nông nghiệp và PTNT đã tham mưu với tỉnh và chỉ đạo các cơ quan chuyên môn tăng cường công tác quản lý bằng nhiều hình thức. Trước vụ gieo cấy, sở tham mưu với tỉnh, đồng thời ban hành bảng cơ cấu giống, lịch thời vụ; tổ chức thanh tra, kiểm tra tại các cơ sở sản xuất, kinh doanh hạt giống. Qua các đợt thanh tra, kiểm tra, góp phần bảo đảm chất lượng cung ứng hạt giống và khâu kiểm dịch thực vật. Các giống đều bảo đảm có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng và cơ bản phù hợp với cơ cấu chỉ đạo của tỉnh.
 
Đối với giống cây ăn quả, từ năm 2007, Sở Nông nghiệp và PTNT đã tổ chức bình tuyển để bảo tồn và nhân giống nhãn trên địa bàn tỉnh. Kết quả đã lựa chọn, gắn biển, cấp mã số xác nhận cho 28 cây nhãn đầu dòng và hàng chục cây nhãn khác có đủ tiêu chuẩn nhân giống cho các hộ sản xuất nhãn trong tỉnh.
 
Đặc biệt, năm 2017, sở đã chọn và xác nhận 46 vườn đạt tiêu chuẩn vườn cây ăn quả đầu dòng cho các cơ sở sản xuất, kinh doanh giống cây trồng trên địa bàn tỉnh.
 
Theo kế hoạch, năm nay, Sở Nông nghiệp và PTNT sẽ tổ chức bình tuyển nhãn, vải, cây có múi để có nguồn cây giống tốt phục vụ chuyển đổi, cải tạo các vườn cây ăn quả trên địa bàn tỉnh. Việc bình tuyển, cấp xác nhận cho các vườn cây ăn quả đầu dòng không những tạo điều kiện thuận lợi trong kinh doanh cho các cơ sở sản xuất mà còn giúp khách hàng chọn được những địa chỉ cung ứng giống cây trồng có uy tín, chất lượng.
 
Ông Lê Văn Tưởng, Giám đốc Công ty TNHH giống cây trồng Thuận An, có địa chỉ tại xã Tân Châu (Khoái Châu) cho biết: “Cây giống được ươm trồng, ghép mầm đều được tôi lựa chọn từ những cây đầu dòng, cơ sở cung ứng giống có uy tín. Tuy nhiên, để chứng minh được điều này, chúng tôi phải nhờ cơ sở cung ứng giống xác nhận hồ sơ, nguồn gốc của cây giống nên gặp khó khăn. Năm 2017, công ty được Sở Nông nghiệp và PTNT xác nhận  vườn nhãn chín muộn PHM 99.1.1 mang mã hiệu riêng với sản lượng khai thác tối đa 45 nghìn mắt ghép/năm, từ đó đến nay nhiều khách hàng đến đặt mua cây giống hơn”. 
 
Nhờ làm tốt công tác quản lý, chất lượng giống cây trồng của tỉnh đã được nâng lên rõ rệt, góp phần làm tăng năng suất, chất lượng và hiệu quả kinh tế, đồng thời thúc đẩy nhanh quá trình chuyển đổi cơ cấu sản xuất.
 
Sản xuất lúa vụ xuân đã gieo cấy 100% diện tích bằng trà xuân muộn; vụ mùa gồm trà mùa sớm và mùa trung, chủ yếu sử dụng giống mới, ngắn ngày, có năng suất và chất lượng cao; diện tích lúa chất lượng cao đạt trên 59% diện tích gieo cấy; năng suất, sản lượng ngô tăng hơn 2,5 lần, cây rau, màu thực phẩm tăng gấp hơn 2 lần so với năm 1997.
 
Cây ăn quả tăng nhanh về diện tích và sản lượng với những giống cây trồng có giá trị, hiệu quả kinh tế cao được đưa vào sản xuất như: Nhãn lồng Hưng Yên, quýt Đường Canh, cam V2, bưởi Phú Diễn, bưởi Hoàng Trạch, chuối tiêu hồng, chuối tây… cho thu lãi khoảng 200 - 300 triệu đồng/ha/năm; vùng trồng ngô nếp cho thu lãi khoảng 70 triệu đồng/ha/năm, vùng trồng bí cho thu lãi khoảng 50 triệu đồng/ha/năm, vùng trồng dưa chuột cho thu lãi khoảng 140 triệu đồng/ha/năm, nâng giá trị thu được trên một ha canh tác năm 2017 đạt trên 170 triệu đồng.
 
Tuy nhiên, tình trạng bán giống cây ăn quả, rau màu không rõ nguồn gốc, xuất xứ, không có cam kết về chất lượng tại các chợ quê hoặc rao bán rong vẫn còn diễn ra phổ biến. Một số hộ sản xuất giống cây ăn quả với quy mô nhỏ lẻ không có chứng nhận nguồn gốc, xuất xứ nguồn giống nhập… chưa được kiểm soát chặt chẽ. 
 

Bà Đoàn Thị Chải, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và PTNT cho biết: Để quản lý chặt chẽ nguồn giống cây trồng phục vụ sản xuất nông nghiệp trên địa bàn tỉnh, thời gian tới, ngành chức năng phối hợp với các địa phương thực hiện kiểm tra, đánh giá, phân loại các cơ sở sản xuất, kinh doanh giống cây trồng chính, qua đó công bố danh sách và cập nhật thông tin các đơn vị sản xuất, kinh doanh giống cây trồng trên địa bàn trên website, các phương tiện thông tin đại chúng trên địa bàn tỉnh để các tổ chức, cá nhân biết, lựa chọn sử dụng giống cây trồng tốt. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền về danh mục các loại giống mới, giống tốt, lợi ích của việc sử dụng giống tốt. Tăng cường kiểm tra, giám sát đối với các cơ sở kinh doanh nhỏ lẻ, trong đó đặc biệt quan tâm đến nguồn gốc giống đưa vào sản xuất, kiên quyết không cho phép sử dụng giống không rõ nguồn gốc. 

 
Đức Toản 
 
;