Nét đẹp ngày xuân ở đền Bà Chúa Kho Hưng Yên

Trong đời sống tâm linh của người Việt, đền, chùa là chốn linh thiêng, tôn kính. Đi lễ đầu năm là nhu cầu của nhiều người dân trong mỗi dịp Tết đến, xuân về. Đây là một nét đẹp trong truyền thống văn hóa của người dân Việt. Họ đến đó cầu bình an, may mắn và tìm sự yên bình, thanh thản trong mỗi tâm hồn. Du khách có dịp đến với đền Bà Chúa Kho Hưng Yên – một di tích lịch sử cấp tỉnh, tọa lạc trên phố Điện Biên III (phường Quang Trung, thành phố Hưng Yên) - nằm trong quần thể khu di tích quốc gia đặc biệt Phố Hiến sẽ cảm nhận được sự bình yên đó.
Bình yên và cổ kính ở Đền Bà Chúa Kho Hưng Yên
Bình yên và cổ kính ở Đền Bà Chúa Kho Hưng Yên
Dù với diện tích không rộng, nhưng mỗi dịp Tết đến, xuân về, những ngày tuần tiết, cho đến ngày hội đền (từ mùng 1 đến mùng 3.3 âm lịch hàng năm), đền Bà Chúa Kho đều đón một lượng khách đông đảo đến du xuân, dâng hương với lòng thành kính, mong được phù hộ  cho công việc làm ăn, buôn bán được thuận lợi may mắn… Và hầu hết mọi người đều cảm nhận được sự yên vui, thanh bình khi tới chiêm bái tại đền Bà Chúa Kho Hưng Yên. 
 
Chị Nguyễn Thị Ngọc, ở thành phố Đông Hà, tỉnh Quảng Trị trở về quê Hưng Yên ăn Tết cùng người thân trong dịp Tết Mậu Tuất vừa qua cho biết: Dù đã đi đền, chùa ở nhiều nơi, nhiều năm, nhưng khi đến lễ ở đền Bà Chúa Kho Hưng Yên thấy lòng thanh thản hơn bởi cách tổ chức tại điểm di tích lịch sử này. Khi đi xe máy, ô tô đến gửi để vào đền dâng lễ, có người trông giữ xe, đồ trên xe miễn phí. Ngay trước sân vào ban thờ, nhà đền chuẩn bị sẵn cả mâm cành lộc miễn phí, ai có nhu cầu lấy bao nhiêu đều được. Rồi có người ngồi hướng dẫn giúp viết sớ miễn phí…
 
Bà Nguyễn Thị Hằng, ở phường An Tảo (thành phố Hưng Yên) tâm sự: Đầu xuân vừa qua, tôi đến thắp hương lễ ở một số đền, chùa trong và ngoài tỉnh, đâu đâu họ cũng thu tiền vé xe rất cao, rồi bói toán, rút thẻ, chèo kéo mua đồ cúng, khấn thuê… diễn ra khắp nơi. Hay ngay tại các điểm trông giữ xe tại đền Trần, đền Mẫu cùng phường Quang Trung, họ thu tiền trông giữ xe 10 nghìn đồng/xe máy, 30 – 50 nghìn đồng/ô tô, điều đáng nói là việc thu phí hầu như không có vé, biên lai như quy định, làm người dân chúng tôi thấy không vui. Ấy thế nhưng chỉ cách nhau một con phố, chúng tôi đến lễ tại đền Bà Chúa Kho Hưng Yên thì lại hoàn toàn ngược lại, tất cả đều văn minh, trật tự, không có cảnh chen lấn, "chặt chém" du khách, không xuất hiện các hiện tượng mê tín dị đoan, cò mồi viết sớ, dịch thẻ, khấn thuê…
 
Căn cứ vào tư liệu còn lưu giữ thì ngôi đền Bà Chúa Kho Hưng Yên được xây dựng vào thế kỷ XVII, đời Lê Hy Tông tại khu Nhà Thành và có quy mô rộng lớn. Trải qua những biến cố thăng trầm của lịch sử, đền Bà Chúa Kho được di chuyển ra vị trí hiện tại vào cuối thế kỷ XIX. Đền là nơi thờ Bà Chúa Kho. Theo sử sách còn ghi lại, bà Chúa Kho tên thật là Lê Bạch Nương. Bà xuất thân hoàng tộc, là một mỹ nhân trung quân ái quốc, giỏi văn chương, tinh thông võ nghệ. Vào thời đó, nước ta bị xâm lăng, bà xin phép hoàng tộc được tham gia vào việc nước và được phân công phụ trách kho ngân khố tại Vĩnh Ty Đồn (thuộc thành phố Hưng Yên ngày nay). Khi giặc phương Bắc xâm lược nước ta, bà đã cùng quân sỹ quyết tử với kẻ thù bảo vệ kho ngân, quyết không để rơi vào tay giặc. Song do thế giặc mạnh, quân ta không chống đỡ được nên bà đã tuẫn tiết và lấy máu mình vẩy khắp vựa bạc làm cho quân giặc khiếp vía kinh hồn. Bà mất khi tuổi đời chưa đến 30. Sau khi bà mất, nhân dân lập đền thờ bà. Triều đại nhà Lê và các triều đại sau này đều sắc phong ghi công của bà và ban mỹ tự cho ngôi đền là “Thiên phủ chư tích”, nghĩa là nơi trữ tích ngân khố.
 
Đền Bà Chúa Kho hiện nay có kiến trúc chữ Nhị gồm 3 gian tiền tế và 3 gian hậu cung. Trong đền còn lưu giữ được nhiều cổ vật có giá trị như 2 đạo sắc phong niên hiệu Khải Định, tượng thờ, chuông đồng, trâm bạc, lục bình sứ cổ, các câu đối…
 
Hàng năm, ngoài dịp Tết đến, Xuân về và các ngày tuần tiết đền mở đón du khách thập phương thì đến ngày mùng 1 tháng 3 âm lịch, nhân dân tổ chức khai hội đền Bà Chúa Kho. Trong suốt thời gian diễn ra lễ hội, từ ngày mùng 1 đến mùng 3 tháng 3 âm lịch, du khách sẽ được hòa mình trong không khí trang nghiêm, cổ kính của các nghi lễ tế truyền thống cùng các trò chơi dân gian truyền thống như cờ tướng, chọi gà…
 
Đi lễ, du xuân và chiêm bái nơi đền, chùa ngày xuân là nhu cầu và là nét văn hóa xưa nay của đông đảo người dân. Người dân mong những nét đẹp văn hóa ở đền Bà Chúa Kho Hưng Yên sẽ hiện hữu ở những nơi cửa phật, tâm linh khác để tâm hồn phật tử và du khách thập phương được an vui mỗi khi đến đó.
 
Phương Minh
 
;