Hưởng ứng Tháng hành động quốc gia về dân số và Ngày Dân số Việt Nam (26.12)

Sàng lọc trước sinh và sơ sinh để có những đứa con khỏe mạnh

Sàng lọc để phát hiện, chẩn đoán và điều trị sớm những bất thường của thai nhi khi còn trong bụng mẹ và ngay sau khi trẻ ra đời để từ đó đưa ra các biện pháp can thiệp kịp thời, giúp thai nhi và trẻ sơ sinh phát triển khỏe mạnh, góp phần nâng cao chất lượng dân số. 
Truyền thông cho người dân về
Truyền thông cho người dân về SLTS&SS tại huyện Ân Thi (Ảnh tư liệu)
Tại Hưng Yên, đề án “Nâng cao chất lượng dân số thông qua tuyên truyền, vận động, can thiệp, giảm thiểu sớm tật, bệnh ở thai nhi và sơ sinh” được triển khai từ năm 2007 đã và đang mang lại nhiều kết quả quan trọng, góp phần nâng cao nhận thức của người dân về công tác sàng lọc trước sinh và sơ sinh (SLTS&SS), từ đó tự giác tham gia SLTS&SS. 
 
Nhằm nâng cao nhận thức của người dân về SLTS&SS, vận động phụ nữ chuẩn bị mang thai và đang mang thai thực hiện tầm soát, chẩn đoán sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh, Tháng hành động quốc gia về dân số và Ngày Dân số Việt Nam (26.12) năm nay có chủ đề "Thực hiện tầm soát, chẩn đoán và điều trị sớm bệnh tật trước sinh và sơ sinh, góp phần nâng cao chất lượng dân số". Tại Hưng Yên, công tác này được các cấp, ngành, địa phương quan tâm phối hợp chặt chẽ, triển khai với đề án “Nâng cao chất lượng dân số thông qua tuyên truyền, vận động, can thiệp, giảm thiểu sớm tật, bệnh ở thai nhi và sơ sinh”. Đề án được Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (DS-KHHGĐ) tỉnh triển khai đến tất cả các xã, phường, thị trấn trên địa bàn tỉnh. Trong đó, chú trọng tới hoạt động truyền thông, tư vấn về lợi ích của SLTS&SS cho phụ nữ mang thai, những cặp vợ chồng mới kết hôn và thanh niên chuẩn bị kết hôn bằng các hình thức như: Đăng tin, bài tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng; in tờ rơi, treo pano, áp phích tại các đơn vị y tế, đường liên huyện, liên xã... 
 
Bên cạnh đó, chi cục còn quan tâm đến công tác đào tạo, tập huấn. Đến nay, 100% cán bộ DS-KHHGĐ, cộng tác viên dân số được tập huấn các kỹ năng tuyên truyền, vận động về SLTS&SS. 
 
Chị Đỗ Thùy Linh, xã Tân Châu (Khoái Châu) cho biết: Mang thai lần đầu chưa có kinh nghiệm nên tôi được cán bộ dân số thường xuyên tư vấn các kiến thức về SLTT&SS, giúp tôi hiểu được những “thời điểm vàng” phải đến bệnh viện khám và thực hiện các xét nghiệm như tuần thứ 12 của thai kỳ đi siêu âm đo độ mờ da gáy thai nhi và sau khi em bé sinh trong vòng 48 giờ được lấy mẫu máu ở gót chân để xét nghiệm nhằm phát hiện sớm những dị tật ở trẻ sơ sinh. 
 
Ông Dương Văn Dũng, Phó Chi cục trưởng Chi cục DS – KHHGĐ tỉnh cho biết: Nhờ triển khai đồng bộ các hoạt động truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của người dân, đến nay đa số người dân trong độ tuổi sinh đẻ đã nắm được thông tin về đề án. Các thai phụ đã chủ động đến khám, tư vấn và thực hiện quy trình sàng lọc tại một số đơn vị y tế như: Bệnh viện đa khoa Hưng Yên, Bệnh viện Sản – Nhi Hưng Yên và trung tâm y tế của các huyện, thành phố… 
 
Để đề án đạt hiệu quả cao hơn nữa, Chi cục DS - KHHGĐ tỉnh sẽ tiếp tục đẩy mạnh công tác truyền thông để người dân nâng cao nhận thức, giúp nhiều trẻ được sàng lọc hơn, từ đó phát hiện sớm và hạn chế tối đa việc để lại di chứng bệnh tật ở trẻ, góp phần nâng cao chất lượng dân số trên địa bàn tỉnh.
 
Được đánh giá là đơn vị đứng đầu của tỉnh trong thực hiện SLTS&SS, vào chiều thứ 6 hàng tuần, Khoa Hỗ trợ sinh sản và SLTS Bệnh viện Sản – Nhi Hưng Yên đều mở miễn phí các lớp tiền sản nhằm tuyên truyền, tư vấn cho phụ nữ chuẩn bị mang thai hoặc đang mang thai về lịch khám thai, cách chăm sóc thai kỳ, “thời điểm vàng” thực hiện SLTS, lợi ích của SLTS&SS… 
Tư vấn cho
Tư vấn cho thai phụ tại Bệnh viện Sản - Nhi Hưng Yên
Nhờ đó, số thai phụ hằng ngày đến khám, theo dõi thai nhi tại bệnh viện đông, hầu hết thai phụ đều được các bác sỹ tư vấn để khám và làm một số xét nghiệm sàng lọc vào các thời điểm quan trọng như thai ở tuần 12, 16, 22, 32… 
 

 

Bác sỹ Nguyễn Xuân Hùng, Giám đốc Bệnh viện Sản – Nhi Hưng Yên cho biết: Với sự đầu tư về cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế hiện đại cùng đội ngũ cán bộ y tế có trình độ chuyên môn cao, giàu kinh nghiệm, thời gian qua bệnh viện đã chẩn đoán và xử lý nhiều trường hợp thông qua SLTS&SS. Sau khi phát hiện những bất thường của thai nhi, các bác sỹ tư vấn, khuyến cáo gia đình nên hay không nên giữ lại thai nhi. Đây là một việc làm nhằm giúp các gia đình sinh được những đứa con lành lặn, khỏe mạnh cả về thể chất và trí tuệ. 

 

Bác sỹ Phạm Thị Thùy, phụ trách Khoa Hỗ trợ sinh sản và SLTS Bệnh viện Sản - Nhi Hưng Yên cho biết: Từ đầu năm đến nay, hơn 3 nghìn thai phụ được bệnh viện SLTS với phương pháp xét nghiệm máu và siêu âm nhằm phát hiện sớm các bất thường của thai như: Down, vẹo tay, vẹo chân, sứt môi, dị tật ống thần kinh, khuyết tật về tim…

 

Đây là phương pháp an toàn, hiệu quả, không ảnh hưởng đến sức khỏe của thai phụ và sự phát triển của thai nhi. 

 

Nếu phát hiện có dấu hiệu bất thường, gia đình sẽ được bác sỹ tư vấn về hướng xử lý nhằm giảm tỷ lệ tử vong ở trẻ sơ sinh, giảm tỷ lệ trẻ chậm phát triển về trí tuệ, thể chất. Đối với SLSS, bệnh viện đã thực hiện cho hơn 3 nghìn ca, trong đó phát hiện 45 ca thiếu men G6PD (bệnh gây biến chứng vàng da, biến chứng thần kinh, chậm phát triển tâm thần, vận động). 

 

Sau khi trẻ được sinh ra trong vòng 48 giờ sẽ được nhân viên y tế lấy máu gót chân để thực hiện SLSS, nhằm phát hiện sớm dị tật bẩm sinh như thiếu men G6PD, suy tuyến giáp trạng bẩm sinh và tăng sản thượng thận bẩm sinh.

 

 
Việc thực hiện SLTS&SS hiện nay không chỉ là chuyện cá nhân của mỗi gia đình mà chính là bước đi lâu dài của công tác Dân số nói riêng và cả xã hội nói chung vì mục tiêu cải thiện, nâng cao chất lượng giống nòi và sự phồn vinh của xã hội. Sinh ra những đứa con khỏe mạnh và lành lặn là điều mà tất cả các bậc cha mẹ đều mong muốn. Bởi điều đó không chỉ mang lại hạnh phúc cho gia đình mà còn mang lại lợi ích chung cho toàn xã hội. 
 
Hồng Ngọc
 
 
 
;